ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI¹⁾

z dnia 12 lipca 2006 r.

w sprawie środków podejmowanych w związku z wystąpieniem u dzikich ptaków wysoce zjadliwej grypy ptaków d. pomoru drobiu²⁾

Na podstawie art. 48a ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt (Dz. U. Nr 69, poz. 625, z 2005 r. Nr 23, poz. 188 i Nr 33, poz. 289 oraz z 2006 r. Nr 17, poz. 127) zarządza się, co następuje:

§ 1. Rozporządzenie określa środki podejmowane w związku z wystąpieniem u dzikich ptaków wysoce zjadliwej grypy ptaków d. pomoru drobiu wywołanej wirusem grypy A podtyp H5, w przypadku którego podejrzewa się lub potwierdzono typ neuraminidazy N1.

§ 2. W przypadku wyznaczenia u dzikich ptaków ogniska wysoce zjadliwej grypy ptaków d. pomoru drobiu wywołanej wirusem grypy A podtyp H5, co do którego podejrzewa się lub potwierdzono typ neuraminidazy N1, powiatowy lekarz weterynarii określa:

1) obszar zapowietrzony o promieniu co najmniej 3 km,

2) obszar zagrożony o promieniu co najmniej 10 km

– uwzględniając czynniki geograficzne, administracyjne, ekologiczne i epizootyczne.

§ 3. Na obszarze zapowietrzonym powiatowy lekarz weterynarii:

1) przeprowadza:

a) niezwłocznie spis gospodarstw, w których znajduje się drób lub inne ptaki utrzymywane przez człowieka,

b) okresowe i udokumentowane kontrole w gospodarstwach, w których znajduje się drób, w tym kontrole dokumentów, oraz badanie kliniczne drobiu i pobieranie próbek do badań diagnostycznych, jeżeli jest to konieczne;

2) kontroluje przemieszczanie ubocznych produktów pochodzenia zwierzęcego nieprzeznaczonych do spożycia przez ludzi, pochodzących od drobiu;

3) prowadzi obserwacje populacji dzikich ptaków, w szczególności ptactwa wodnego, jeżeli jest to konieczne, przy współpracy z myśliwymi i ornitologami, których poinformowano o środkach zapobiegawczych przed zakażeniem wirusem oraz jego przeniesieniem na zwierzęta z gatunków wrażliwych;

4) nakazuje:

a) zastosowanie środków odkażających w wejściach, wyjściach, wjazdach i wyjazdach z gospodarstw, o których mowa w pkt 1 lit. a,

b) umieszczenie drobiu lub innych ptaków utrzymywanych przez człowieka w pomieszczeniach lub w innych miejscach zapewniających brak kontaktu z dzikimi ptakami;

5) zakazuje:

a) wywożenia z gospodarstw drobiu lub innych ptaków utrzymywanych przez człowieka oraz jaj wylęgowych i jaj wolnych od określonych czynników chorobotwórczych (SPF),

b) przemieszczania drobiu, z wyłączeniem tranzytu drogami głównymi lub koleją, oraz przewożenia drobiu do rzeźni w celu poddania natychmiastowemu ubojowi,

c) organizacji targów, wystaw, pokazów lub konkursów z udziałem drobiu i innych ptaków utrzymywanych przez człowieka,

d) wywożenia z gospodarstwa świeżego mięsa, mięsa mielonego, przetworów mięsnych i produktów mięsnych pozyskanych z drobiu, innych ptaków utrzymywanych przez człowieka i dzikiego ptactwa łownego,

e) wywożenia z gospodarstwa lub rozrzucania zużytej ściółki lub naturalnych nawozów drobiowych pochodzących z obszaru zapowietrzonego poza ten obszar, z wyłączeniem przewożenia do obróbki zgodnie z przepisami rozporządzenia (WE) nr 1774/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 3 października 2002 r. ustanawiającego przepisy sanitarne dotyczące produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego nieprzeznaczonych do spożycia przez ludzi (Dz. Urz. WE L 273 z 10.10.2002, str. 1, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 3, t. 37, str. 92, z późn. zm.), zwanego dalej „rozporządzeniem nr 1774/2002”,

f) organizowania polowań na dzikie ptactwo łowne;

6) może nakazać odizolowanie kaczek i gęsi utrzymywanych przez człowieka od innych ptaków utrzymywanych przez człowieka.

§ 4. Na obszarze zagrożonym powiatowy lekarz weterynarii:

1) stosuje środki, o których mowa w § 3 pkt 1 lit. a, pkt 4 lit. a, pkt 5 lit. c i f oraz pkt 6;

2) kontroluje przemieszczanie drobiu lub innych ptaków utrzymywanych przez człowieka oraz jaj wylęgowych;

3) zakazuje przemieszczania drobiu lub innych ptaków utrzymywanych przez człowieka poza obszar zagrożony przez 15 dni od dnia jego określenia.

§ 5. 1. Powiatowy lekarz weterynarii znosi środki, o których mowa w § 3 i 4, w przypadku gdy typ neuraminidazy:

1) różni się od typu N1 lub

2) jest typem wirusa grypy ptaków o niskiej zjadliwości.

2. W przypadku stwierdzenia wystąpienia u dzikich ptaków wirusa wysoce zjadliwej grypy ptaków typ A, w szczególności podtyp H5N1, powiatowy lekarz weterynarii stosuje środki, o których mowa w § 3 i 4, co najmniej przez:

1) 21 dni – w przypadku obszaru zapowietrzonego,

2) 30 dni – w przypadku obszaru zagrożonego

– licząc od dnia pobrania próbek do badań diagnostycznych od dzikich ptaków, u których stwierdzono wystąpienie wysoce zjadliwej grypy ptaków d. pomoru drobiu wywołanej wirusem grypy A podtyp H5N1.

3. Środki, o których mowa w § 3 i 4, stosuje się przy uwzględnieniu czynników geograficznych, administracyjnych, ekologicznych i epizootycznych mających wpływ na zwalczanie wysoce zjadliwej grypy ptaków d. pomoru drobiu.

§ 6. Powiatowy lekarz weterynarii może wyrazić zgodę na transport:

1) drobiu i dzikich ptaków utrzymywanych przez człowieka, pochodzących z obszaru zapowietrzonego, do gospodarstw objętych kontrolą urzędowego lekarza weterynarii znajdujących się na obszarze zapowietrzonym lub zagrożonym;

2) młodych niosek, pochodzących z obszaru zapowietrzonego, do gospodarstw objętych kontrolą urzędowego lekarza weterynarii znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, przy czym drób znajdujący się w gospodarstwie przeznaczenia niosek powinien w nim pozostać przez 21 dni od dnia dostarczenia niosek;

3) drobiu, pochodzącego z obszaru zapowietrzonego lub zagrożonego, przeznaczonego do natychmiastowego uboju, w tym kur niosek, do rzeźni znajdującej się na obszarze zapowietrzonym lub zagrożonym lub, jeżeli jest to niemożliwe, do rzeźni wyznaczonej przez niego znajdującej się poza tymi obszarami;

4) jednodniowych piskląt z obszaru zapowietrzonego do gospodarstw objętych kontrolą urzędowego lekarza weterynarii znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, pod warunkiem że:

a) w gospodarstwie przeznaczenia nie znajduje się inny drób lub ptaki utrzymywane przez człowieka, z wyłączeniem ptaków niezaliczonych do drobiu zgodnie z art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt, które są hodowane w sposób zapewniający brak kontaktu z drobiem, lub

b) ich transport odbywa się w środkach transportu opieczętowanych przez urzędowego lekarza weterynarii lub pod jego nadzorem,

c) drób znajdujący się w gospodarstwie przeznaczenia jednodniowych piskląt pozostanie w nim przez 21 dni od dnia ich dostarczenia;

5) jednodniowych piskląt z obszaru zagrożonego do gospodarstw objętych kontrolą urzędowego lekarza weterynarii znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;

6) młodych niosek, indyków przeznaczonych do tuczu, innego drobiu i dzikich ptaków utrzymywanych przez człowieka z obszaru zagrożonego do gospodarstw objętych kontrolą urzędowego lekarza weterynarii znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;

7) ptaków niezaliczonych do drobiu zgodnie z art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt do miejsc znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, w których nie jest hodowany drób – w przypadku gdy przesyłka składa się nie więcej niż z 5 ptaków w klatce;

8) ptaków przeznaczonych dla ogrodów zoologicznych, cyrków, parków rozrywki i jednostek doświadczalnych, pochodzących z oraz przeznaczonych do instytucji, instytutów lub ośrodków, w rozumieniu przepisów rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 16 lutego 2005 r. w sprawie szczegółowych wymagań weterynaryjnych mających zastosowanie do niektórych gatunków zwierząt (Dz. U. Nr 37, poz. 332 oraz z 2006 r. Nr 126, poz. 881).

§ 7. 1. Powiatowy lekarz weterynarii może wyrazić zgodę na wysyłkę:

1) jaj wylęgowych z obszaru zapowietrzonego do:

a) wyznaczonego przez niego zakładu wylęgu drobiu znajdującego się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej,

b) zakładu wylęgu drobiu znajdującego się poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej pod warunkiem, że jaja wylęgowe zostały zebrane ze stad, w których przeprowadzono badania serologiczne na obecność wysoce zjadliwej grypy ptaków d. pomoru drobiu, umożliwiające wykrycie tej choroby u 5 % zwierząt z prawdopodobieństwem wykrycia wynoszącym co najmniej 95 % i uzyskano wynik ujemny oraz zapewniono możliwość ustalenia dróg przemieszczania jaj wylęgowych;

2) jaj wylęgowych lub jaj wolnych od określonych czynników chorobotwórczych (SPF) z obszaru zapowietrzonego do laboratoriów lub instytutów w celu prowadzenia podstawowych lub stosowanych badań naukowych.

2. Świadectwo zdrowia dołączone do przesyłki jaj wylęgowych, o których mowa w ust. 1 pkt 1 lit. b, do innych państw członkowskich Unii Europejskiej powinno zawierać informację, że przesyłka spełnia wymagania w zakresie zdrowia zwierząt określone w decyzji Komisji 2006/115/WE z dnia 17 lutego 2006 r. dotyczącej niektórych środków ochronnych w odniesieniu do wysoce zjadliwej grypy ptaków wśród dzikiego ptactwa we Wspólnocie oraz uchylającej decyzje 2006/86/WE, 2006/90/WE, 2006/91/WE, 2006/94/WE, 2006/104/WE i 2006/105/WE (Dz. Urz. UE L 48 z 18.02.2006, str. 28, z późn. zm.).

§ 8. Powiatowy lekarz weterynarii może wyrazić zgodę na wysyłkę z obszaru zapowietrzonego:

1) świeżego mięsa drobiowego, w tym mięsa pozyskanego z drobiu bezgrzebieniowego, pochodzącego z obszaru zapowietrzonego lub spoza niego, wyprodukowanego w sposób określony w rozporządzeniu (WE) nr 853/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. ustanawiającym szczególne przepisy dotyczące higieny w odniesieniu do żywności pochodzenia zwierzęcego (Dz. Urz. UE L 139 z 30.04.2004, str. 55, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 3, t. 45, str. 14, z późn. zm.), zwanym dalej „rozporządzeniem nr 853/2004”, w załączniku II oraz w załączniku III w sekcji II i III, a także kontrolowanego w sposób określony w rozporządzeniu (WE) nr 854/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. ustanawiającym szczególne przepisy dotyczące organizacji urzędowych kontroli w odniesieniu do produktów pochodzenia zwierzęcego przeznaczonych do spożycia przez ludzi (Dz. Urz. UE L 139 z 30.04.2004, str. 206, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 3, t. 45, str. 75, z późn. zm.), zwanym dalej „rozporządzeniem nr 854/2004”, w załączniku I w sekcji I–III oraz w sekcji IV w rozdziale V i VII;

2) mięsa mielonego, przetworów mięsnych, mięsa odkostnionego mechanicznie i produktów mięsnych zawierających mięso, o którym mowa w pkt 1, wyprodukowanych w sposób określony w rozporządzeniu nr 853/2004 w załączniku III w sekcji V i VII;

3) świeżego mięsa dzikich ptaków łownych pochodzących z tego obszaru, pod warunkiem że mięso to:

a) zostało zaopatrzone w specjalny znak jakości zdrowotnej określony w przepisach rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 kwietnia 2006 r. w sprawie produkcji produktów pochodzenia zwierzęcego wyprodukowanych na obszarach podlegających ograniczeniom (Dz. U. Nr 71, poz. 492),

b) zostanie poddane obróbce w celu wyeliminowania czynnika chorobotwórczego wysoce zjadliwej grypy ptaków d. pomoru drobiu określonej w załączniku nr 2 do rozporządzenia, o którym mowa w lit. a;

4) produktów mięsnych wytworzonych z mięsa dzikich ptaków łownych, poddanych obróbce w celu wyeliminowania czynnika chorobotwórczego wysoce zjadliwej grypy ptaków d. pomoru drobiu określonej w załączniku nr 2 do rozporządzenia, o którym mowa w pkt 3 lit. a;

5) świeżego mięsa dzikich ptaków łownych pochodzących spoza obszaru zapowietrzonego, wyprodukowanego w zakładach znajdujących się na obszarze zapowietrzonym w sposób określony w rozporządzeniu nr 853/2004 w załączniku III w sekcji IV oraz kontrolowanego w sposób określony w rozporządzeniu nr 854/2004 w załączniku I w sekcji IV w rozdziale VIII;

6) mięsa mielonego, przetworów mięsnych, mięsa odkostnionego mechanicznie i produktów mięsnych zawierających mięso, o którym mowa w pkt 5, wyprodukowanych w zakładach znajdujących się na tym obszarze w sposób określony w rozporządzeniu nr 853/2004 w załączniku III w sekcji V i VI;

7) świeżego mięsa drobiowego lub mięsa pozyskanego z dzikich ptaków utrzymywanych przez człowieka, mięsa mielonego, przetworów mięsnych i mięsa odkostnionego mechanicznie zawierających takie mięso pozyskane z drobiu poddanego ubojowi lub dzikich ptaków utrzymywanych przez człowieka, pochodzących z tego obszaru lub spoza niego, do pozostałej części terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, pod warunkiem że mięso to:

a) zostało zaopatrzone w specjalny znak jakości zdrowotnej określony w przepisach rozporządzenia, o którym mowa w pkt 3 lit. a, lub znak krajowy, o którym mowa w art. 4 rozporządzenia Komisji (WE) nr 2076/2005 z dnia 5 grudnia 2005 r. ustanawiającego środki przejściowe do celów wdrożenia rozporządzeń (WE) nr 853/2004, (WE) nr 854/2004 oraz (WE) nr 882/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady oraz zmieniającego rozporządzenia (WE) nr 853/2004 oraz (WE) nr 854/2004 (Dz. Urz. L 338 z 22.12.2005, str. 83),

b) zostało pozyskane, krojone, składowane i transportowane oddzielnie od świeżego mięsa drobiowego lub mięsa dzikich ptaków utrzymywanych przez człowieka przeznaczonego do wysyłki do pozostałych państw członkowskich Unii Europejskiej lub do wywozu do państw trzecich,

c) nie zostało zużyte do produkcji produktów mięsnych lub przetworów mięsnych przeznaczonych do wprowadzenia na rynek lub do wywozu do państw trzecich, chyba że zostało poddane obróbce w celu wyeliminowania czynnika chorobotwórczego wysoce zjadliwej grypy ptaków d. pomoru drobiu określonej w załączniku nr 2 do rozporządzenia, o którym mowa w pkt 3 lit. a.

§ 9. 1. Powiatowy lekarz weterynarii może wyrazić zgodę na przemieszczanie przez obszar zapowietrzony:

1) produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego nieprzeznaczonych do spożycia przez ludzi:

a) spełniających warunki określone w rozporządzeniu nr 1774/2002 w załączniku VII w rozdziale II w sekcji A, w rozdziale III w sekcji B, w rozdziale IV w sekcji A, w rozdziale VI w sekcji A i B, w rozdziale VII w sekcji A, w rozdziale VIII w sekcji A, w rozdziale IX w sekcji A i w rozdziale X w sekcji A oraz w załączniku VIII w rozdziale II w sekcji B i w rozdziale III w sekcji A w części II lub

b) przewożonych w biologicznie bezpiecznych warunkach:

– do wyznaczonych przez niego zakładów przetwórczych zatwierdzonych zgodnie z przepisami rozdziału III lub IV rozporządzenia nr 1774/2002 do przetworzenia w celu zapewnienia co najmniej unieszkodliwienia wirusa wysoce zjadliwej grypy ptaków d. pomoru drobiu lub

– w celu przetworzenia na paszę zgodnie z odstępstwem przewidzianym w art. 23 ust. 2 lit. c rozporządzenia nr 1774/2002;

2) nieprzetworzonych piór lub części piór w sposób określony w rozporządzeniu nr 1774/2002 w załączniku VIII w rozdziale VIII w sekcji A w pkt 1 w lit. a, wyprodukowanych z drobiu pochodzącego spoza obszaru zapowietrzonego;

3) przetworzonych piór lub części piór poddanych obróbce strumieniem pary lub przy zastosowaniu innej metody zapewniającej wyeliminowanie wirusa wysoce zjadliwej grypy ptaków d. pomoru drobiu;

4) produktów pozyskanych z drobiu lub innych ptaków utrzymywanych przez człowieka, które zgodnie z prawodawstwem weterynaryjnym nie podlegają wymaganiom w zakresie zdrowia zwierząt oraz nie są objęte żadnym zakazem lub ograniczeniem mającym związek ze zdrowiem zwierząt, w tym produktów wymienionych w rozporządzeniu nr 1774/2002 w załączniku VIII w rozdziale VII w sekcji A w pkt 1 w lit. a.

2. Do przesyłki produktów, o których mowa w ust. 1 pkt 2 i 3, dołącza się dokument handlowy określony w rozporządzeniu nr 1774/2002 w załączniku II w rozdziale X, potwierdzający, że produkty te zostały poddane obróbce strumieniem pary lub zastosowano inną metodę zapewniającą wyeliminowanie wirusa wysoce zjadliwej grypy ptaków d. pomoru drobiu.

3. Dokumentu, o którym mowa w ust. 2, nie dołącza się do przetworzonych piór ozdobnych, przetworzonych piór przewożonych przez podróżujących do użytku prywatnego lub przesyłek przetworzonych piór wysyłanych do osób prywatnych w celach nieprzemysłowych.

§ 10. 1. Powiatowy lekarz weterynarii wyraża zgodę w sprawach, o których mowa w § 6–9, jeżeli przeprowadzona przez niego analiza ryzyka wykaże, że transport drobiu i innych ptaków utrzymywanych przez człowieka, produktów pochodzenia zwierzęcego oraz ubocznych produktów pochodzenia zwierzęcego nieprzeznaczonych do spożycia przez ludzi nie spowoduje zagrożenia rozprzestrzeniania się wysoce zjadliwej grypy ptaków d. pomoru drobiu wywołanej wirusem grypy A podtyp H5N1.

2. W przypadku wyrażenia zgody na transport produktów, o których mowa w ust. 1, produkty te powinny być pozyskane, przeładowane, przetworzone, składowane i przewożone w sposób zapewniający brak kontaktu z produktami pochodzenia zwierzęcego spełniającymi wymagania w zakresie zdrowia zwierząt, przeznaczonymi do handlu, wprowadzenia na rynek lub do wywozu do państw trzecich.

§ 11. Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.

Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi: w z. M. Zagórski

¹⁾ Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi kieruje działem administracji rządowej – rolnictwo, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 31 października 2005 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi (Dz. U. Nr 220, poz. 1892).

²⁾ Przepisy niniejszego rozporządzenia wdrażają postanowienia decyzji Komisji 2006/115/WE z dnia 17 lutego 2006 r. dotyczącej niektórych środków ochronnych w odniesieniu do wysoce zjadliwej grypy ptaków wśród dzikiego ptactwa we Wspólnocie oraz uchylającej decyzje 2006/86/WE, 2006/90/WE, 2006/91/WE, 2006/94/WE, 2006/104/WE i 2006/105/WE (Dz. Urz. UE L 48 z 18.02.2006, str. 28, z późn. zm.).